И туган тел, и матур тел, әткәм-әнкәмнең теле!

Дөньяда күп нәрсә белдем син туган тел аркылы.

                     Габдулла Тукай.

 

  


 
 
 

 
 Главная / татарский язык изучающим / Нигматуллина Р.Р. (Содержание) / ХӘЛ ФИГЫЛЬ (ДЕЕПРИЧАСТИЕ) - -а/-ә, -ый/-и кушымчалы хәл фигыль  (Деепричастие на -а/-ә, -ый/-и)


 

ХӘЛ ФИГЫЛЬ

(ДЕЕПРИЧАСТИЕ)

 

а/-ә, -ый/-и кушымчалы хәл фигыль

(Деепричастие на -а/-ә, -ый/-и)

Деепричастие на -а/-ә, -ый/-и обозначает такое дей-ствие, которое происходит одновременно или параллельно с действием основного глагола. Это деепричастие обычно имеет двойную форму. Например: Без, шатлана-шат-лана, өйгә кайтып киттек. (Дословно: Радуясъ-радуясъ, мы пошли домой.)

16. Тәрҗемә итегез.

Ашыга-ашыга килә; кычкыра-кычкыра еладым; җырлый-җырлый кайттык; сикерә-сикерә биеделәр; эшли-эшли арып беттегезме? елый-елый сораган; уйлый-уйлый уйлап тапкан; яши-яши белер.

17. Нокталар урынына тиешле фигыльләрне куеп, күчереп языгыз.

Курка-курка ... (нишләдем?).

Ял итә-итә ... (нишләгән?).

Эзли-эзли ... (нишлибез?).

Көлә-көлә ... (нишли?).

Әзерләнә-әзерләнә ... (нишлә!).

Туктый-туктый ... (нишлисең?).

Карана-карана ... (нишлиләр?).

Ачулана-ачулана ... (нишләмә!).

18. Сүзләрне туры китереп языгыз.

Тырыша-тырыша

Саклана-саклана

Борыла-борыла

Ашыга-ашыга

Җыя-җыя

Үсә-үсә

аңлыйм

карыйлар

атлады

бара

ялганлыйсыз

кайттык

19. Хәл фигыльләрне үзгәртеп языгыз. Аларның мәгънәләре бертөрлеме?

Үрнәк: Тыңлап утыра, тыңлый-тыңлый утыра.

Шатланып сөйләде; сагынып яшәдек; борчылып сорашкан; йөгереп килегез; эшләп үскәннәр; чабып кайтам; кабатлап әйттең; эзләп табачак.

20. Сүзлек ярдәмендә тәрҗемә итегез. Җөмләләр төзегез.

Түкми-чәчми сөйли; борыла-сарыла сорый; абына-сөртенә йөгерә; бәйли-сүтә бәйләргә өйрәнә, ашамый-эчми булмый; тора-бара аңлар; сыза-боза язган; иелә-бәгелә елый; үлә-бетә яши.

 

                                         << Предыдущая страница   ОГЛАВЛЕНИЕ  Следующая тема >>


   
Главная / татарский язык изучающим / Нигматуллина Р.Р. (Содержание) / ХӘЛ ФИГЫЛЬ (ДЕЕПРИЧАСТИЕ) - -а/-ә, -ый/-и кушымчалы хәл фигыль  (Деепричастие на -а/-ә, -ый/-и)

Сулейман Казанский.



Hosted by uCoz